T.C. Ýçiþleri Bakanlýðý e-icisleri projesi Bilgi Edinme Ýnsan Haklarý Baþvuru Formu e-mevzuat bilgi sistemi TC Kimlik no sorgulama Resmi Gazete

 

 












Bulunduğunuz Yer: Van Rehberi  >>   Ekonomik Yapı  >>   Tarım ve Hayvancılık

 TARIM VE HAYVANCILIK
 

 

 Bu içeriği yazdırmak için tıklayın...  Yazı tipini küçültmek için tıklayın.  Yazı tipini büyütmek için tıklayın.

 

İLİMİZİN ARAZİ YAPISI VE TOPRAK SINIFLANDIRILMASI

Van Kapalı Havzası, Doğu Anadolu Bölgesinde Van Gölü çevresinde yer almaktadır. Havza coğrafi bakımdan 37° 55' - 39° 24' kuzey enlemleri ile 42° 05' - 44° 22' doğu boylamları arasında kalmaktadır. Yüzölçümü 19.405 km2 dir.

Havzada tespit edilmiş 8 büyük toprak grubundan en yaygın olanları 26'lık oranı ile Kestane rengi ve 21.1 ile Kireçsiz kahverengi topraklardır. Onları 14.2 ile kahverengi topraklar izlenmektedir. Diğer büyük toprak grupları: Regosoller (5.1), Alüvyal topraklar  ( 4.3), Hidromorfik  Alüvyal topraklar (1.6). Kolüvyal topraklar ( 1.3) ve kireçsiz kahverengi orman toprakları ( 1.1 )'dır. Bunların dışındaki çıplak kayalık ve molozlar, ırmak taşkın yatakları, sazlık - bataklıklar ve kıyı kumulları havzanın 4.2 'sini oluşturmaktadır.

Havzadaki arazilerin AKK sınıflarına dağılımı şöyledir: I. sınıf  2.7,  II. Sınıf  7.7, III. sınıf  10.1, IV. sınıf  12.0, V. sınıf 1.1, VI. sınıf 1.1,  VII. sınıf 29.5 ve VIII. sınıf 4.2, Alüvyal toprakların 50.7'si I sınıfa ve 22.2'si II. sınıfa girmektedir. Kolüvyal toprakların ise 5.8'inin  1. sınıfta ve 31.2'sinin ise II. sınıfta olduğu görülmektedir.

TTH etütleri sırasında havzadaki toprakların sadece 10.9'unda hiç veya çok az erozyon görülmüştür. Bunlar genellikle Alüvyal veya Koltivyal topraklardır. Toprakların su erozyonundan 23.7'sinin orta, 40.l'inin şiddetli veya çok şiddetli etkilenmiş olduğu  belirlenmiştir.

Havzada çok derin,derin ve orta derin topraklar 29 sığ topraklar 28'lik ve çok sığlar 17.7'lik bir alan kaplamaktadır. Toprak eğim gruplarının havza yüzölçümüne göre oranları şöyledir: Düz - düze yakın 6.3, hafif 6.9, orta 13.6, dik 18,8, çok dik 17.3 ve sarp - çok sarp 9.8. Havzada toprakların bir kısmı taşlılık arz etmektedir. Bunların havzaya oranı 30.l'dir. Ayrıca, 73.000 ha kadar çıplak kayalık bulunmaktadır.

Havzadaki Alüvyal toprakların çökek topografyalı olanları ile Hidromorfik topraklar, yağış veya yüksek arazilerden gelen yüzey suları yahut yüksek taban suyu etkisi uzun süre yaş kalmaktadır. Bunlar havzanın 4.0'ünü (72.200 ha) oluşturmaktadır ve bir kısmı yetersiz (1.9). bir kısmı da (2.1) bozuk drenajlıdır. Havzada bazı arazilerin oranda sodalı (Na2CO3) olması, çökek kısımlarda tuz ve alkali birikmesine yol açmıştır.Bozuk drenajlı Alüvyal ve Hidromorfik toprakların yaklaşık 48.400 hektarı tuzlu ve sodiktir. Bunların dağılımı şöyledir: Hafif tuzlu 18.050 ha. hafif tuzlu - sodik 18.170 ha, tuzlu 3.775 ha ve tuzlu - sodik 10.390 ha. Çoğunlukla Van Gölü'nün kuzeyinde tuzdan etkilenmiş 27.000 ha'dan fazla Alüvyal toprak bulunmaktadır. Buraları çayırlıktır.

Arazi Sınıfları ve Kullanım:

Van ili'nde arazi kullanma kabiliyeti sınıfları dağılımı şöyledir: I. sınıf 2 (41.000 ha), II. sınıf 5,5 (117.500 ha), III. sınıf 9 (195.000 ha), IV. sınıf 10,5 (219.500 ha), V. sınıf 0,6 (12.000 ha), VI. sınıf 10 (217.500 ha), VII, sınıf 48.5 (1.020. 000 ha) ve VIII. sınıf 4 (83.000 ha). I. sınıfın 68'i, II. sınıfın 81'i, III. sınıfın 75' i, IV. sınıfın 51.5'i, V. sınıfın 11'i. VI. sınıfın 8'i ve VII, sınıfın 0.3'ü tarımda kullanılmaktadır. 1., II. ve V. sınıf arazilerin geriye kalanı çoğunlukla çayır, III. ve IV. sınıflarınki meradır. VI. sınıfın 91.5' i ve VII. sınıfı 95' i meradır.

İLİMİZİN TARIM SEKTÖRÜNDEKİ MEVCUT DURUMU

(TARIMSAL İSTATİSTİKLER)

TARIMSAL DURUM

ARAZİ ve HAYVAN VARLIĞI

1- ARAZİ VARLIĞI

İl'in yüzölçümü 19.299 Km².'dir İlin toplam yüzölçümü (Göller Dahil) 21.003 Km² olup, arazi dağılımı aşağıdaki gibidir.

Tablo : Arazi Dağılımı

İLÇELER
YÜZÖLÇÜMÜ (HA)
TARIM ARAZİSİ (HA)
ORMAN FUNDA (HA)
ÇAYIR (HA)
MERA (HA)
TARIM DIŞI (HA)

Merkez

214.948
75.346
0
14.388
100.568
24.646

Bahçesaray

47.352
3.526
315
1.919
32.080
9.512

Başkale

259.895
38.928
0
12.081
195.351
13.535

Çaldıran

149.614
27.621
0
15.063
92.307
14.623

Çatak

182.598
8.101
17.743
9.314
131.092
16.348

Edremit

13.933
11.723
0
119
1.164
927

Erciş

211.497
66.455
530
10.441
123.993
10.078

Gevaş

72.749
10.349
4399
10.844
37.168
9.989

Gürpınar

406.293
44.231
3307
18.973
316.648
23.134
Muradiye
109.986
32.489
0
13.853
51.033
12.611

Özalp

163.352
30.949
0
7.365
108.231
16.087

Saray

74.683
12.063
0
5.423
49.654
7.543

TOPLAM

1.906.900
361.781
119.783
1.239.289
159.753

Tablo : İlçeler Üzerinden Arazi Dağılımı

ARAZİ DAĞILIMI

ALANI (HA)
ARAZİ DAĞILIMI

Tarım Arazi (Kuru, Sulu, Bağ - Bahçe)

361.781
17

Orman, Fundalık

26.294
1

Çayır Mera

1.359.072
67

Göller

193.400
9

Tarım Dışı Arazi

159.753
7

TOPLAM (Göller Dahil)

2.100.300
100

Tablo:Tarım Arazilerinin İlçeler Bazında Arazi Kullanımı

İLÇELER
TARLA ALANI (HA)
NADAS ALANI (HA)
TARIMA ELVERİŞLİ OLUP KULLANILMAYAN ARAZİ (HA)
TOPLAM
SULANAN
SULANMAYAN

Merkez

75.346
15.990
59.356
13.575
10.246

Bahçesaray

3.526
624
2.902
153
1.790

Başkale

38.928
6.360
32.568
10.010
7.449

Çaldıran

27.621
4.460
23.161
9.100
2.486

Çatak

8.101
4.009
4.092
932
3.296

Edremit

11.723
3.200
8.523
2.419
3.180

Erciş

66.455
16.800
49.655
9.205
8.853

Gevaş

10.349
8.051
2.298
517
1.313

Gürpınar

44.231
16.475
27.756
9.931
8.789

Muradiye

32.489
9.800
22.689
9.674
5.573

Özalp

30.949
9.434
21.515
2.917
2.022

Saray

12.063
5.800
6.263
2.001
2.524

2- HAYVAN VARLIĞI

İLÇE ADI
BÜYÜKBAŞ
KÜÇÜK BAŞ
TEK TIRNAKLI
KEDİ-KÖPEK
SIĞIR
BUZAĞI DANA
MANDA
TOPLAM
KOYUN
KEÇİ
TOPLAM
AT
KATIR
EŞEK
TOPLAM
KEDİ
KÖPEK
Merkez
24.543
8.824
13
33380
322.000
14.300
336300
234
42
311
587
2500
450
Bahçesaray
2.000
340
0
2340
60.000
10.000
70000
100
150
3
253
200
150
Başkale
20.000
5.000
0
25000
350.000
30.000
380000
10.000
15000
5.000
30000
1000
3000
Çaldıran
7.000
4.000
100
11100
240.000
30.000
270000
300
400
120
820
1000
1500
Çatak
1.886
150
0
2036
100.000
20.000
120000
250
1250
500
2000
340
265
Edremit
3.358
784
0
4142
14.850
2.405
17255
15
5
24
44
516
289
Erciş
20.000
4.900
300
25200
220.000
12.000
232000
450
200
200
850
500
1500
Gevaş
7.650
2200
6
9856
45.000
7.850
52850
50
29
263
342
300
250
Gürpınar
8.500
5.500
0
14000
283.000
12.000
295000
100
47
210
357
556
890
Muradiye
22.541
4.242
0
26783
115841
5.114
120955
177
55
205
437
345
780
Özalp
15.000
4.500
0
19500
224.418
12.064
236482
240
600
753
1593
935
2665
Saray
8.076
800
0
8876
122.000
9.000
131000
293
80
4
377
240
250
TOPLAM
140554
41240
419
182213
2097109
164733
2261842
12209
17858
7593
37660
8432
11989

 

ARILI KOVAN VARLIĞI


İLÇELER

ARILI KOVAN (Adet)

MERKEZ

2.000

BAHÇESARAY

5.200

ÇATAK

7.930

EDREMİT

850

ERCİŞ

900

GEVAŞ

3.685

GÜRPINAR

l65

MURADİYE

190

ÖZALP

185

SARAY

60

TARIM VE HAYVANCILIK
İlimizin toplam nüfusunun 49'u kırsal kesimde, 51'i de şehir merkezinde yaşamaktadır. Toplam gayrisafi hasılanın büyük bir kısmı tarım ve hayvancılıktan sağlanmaktadır. İlimizde tarımsal üretimi artırmak amacıyla ürün değişikliği çalışmaları devam etmektedir. Bu değişikliğin içersinde meyveciliğin geliştirilmesi, cevizcilik, silajlık mısır, yem bitkileri yetiştiriciliği, Norduz koyunu yetiştiriciliği, seracılık gibi dallar yer almaktadır. Sulanan arazi 23, sulanamayan 10, sulanabilir arazi 65'dir. Toplam 365.312 olan kültür arazisinin 82'si sulamaya elverişli olmasına rağmen ancak, sulanabilir arazinin 36'sı sulanabilmektedir.

BİTKİSEL ÜRETİM

   
Bitkisel üretimde de ilimizdeki mevcut kaba yem açığını kapatmak üzere çeşitli çalışmalar yapılmaktadır. İlimizde bu konuda yapılan en önemli çalışma, yem bitkilerinin desteklenmesi projesidir.Bu proje sonucunda ilimizin kaba yem açığı önemli oranda kapatılmış ve dışarıdan kaba yem alımına son verilmiştir. Van, geçmişte önemli bir üzüm bağcılığı, kavunculuk, elma, kayısı ve sebze üretim merkeziydi. Meyve ve sebze üretiminde yeniden üretim artışı gözlenmektedir. İlimizde, özellikle elma üretimi önemli bir yer almaktadır. Bitkisel üretim alanında: Buğday, arpa, çavdar, yonca, korunga, mısır, çayır, şeker pancarı, patates, mercimek, nohut ve fasulye, sebze olarak; kabak, kavun, karpuz, domates, biber, sarımsak, soğan, turp, patlıcan, meyve olarak da; elma, armut, kayısı, erik, ayva, kiraz, vişne, zerdali, Antep fıstığı, dut ve üzüm yetiştirilmektedir.

 

ÜRÜN ADI
EKİLEN ALAN (HA)
ÜRETİM (TON)
Buğday
110.215
214,278
Arpa
25,04
54.167
Nohut
1,815
184
Fasulye (Kuru)
2,65
289
Şeker Pancarı
20,32
57.311
Patates
22,27
37.512
Yonca
143,78
85.946
Korunga
11,5
4373
Çavdar
55
4,75

 

ÜRÜN ADI
EKİLEN ALAN (HA)
ÜRETİM (TON)
Lahana Beyaz
103
3.480,68
Kabak Bal
7
119,95
Hıyar Sofralık
433
14.215,75
Patlıcan
76,5
1.315,75
Domates Sofralık
367
11.683,50
Biber Sivri, Çarliston
45,5
698
Biber Dolmalık
47
732,25
Kavun
198
3.11,50
Karpuz
191,5
4.937,50
Fasulye Taze
240
3.165
Soğan Taze
114,5
928,25
Turp Kırmızı
33
575
Diğer (Tere, Ispanak, Marul)
0,3
5,5

   
 

ÜRÜN ADI
ALAN (HA)
ÜRETİM (TON)
Armut
301,4
1.595,88
Ayva
12
37,535
Elma
1.860,90
5.259,27
Erik
31,9
273,931
Kayısı
156
2.814,66
Kiraz
81,9
164,867
Şeftali
10,5
0,075
Vişne
39,6
131,263
Zerdali
5
35,834
Antep Fıstığı
7,5
1,367
Ceviz
1.421,70
4.340,38
Üzüm (Sofralık)
619
235,6
Badem
Dikimlerinin 2004- 2007 yılları arasında yapılmış olması nedeniyle henüz ekonomik verim alınamamıştır.

SU ÜRÜNLERİ

   

Van Gölü, kendisine has bir tür olan İnci Kefali balığı ile Türkiye'nin iç su balık balık üretiminin 1/3' ünü karşılamaktadır. Avlanan balıklar çevre illere de satılmaktadır. İnci Kefali üretimi 12.000 tondur. İlimizde 24 alabalık üretme çiftliği bulunmaktadır. Toplam alabalık üretimi 200 tondur. Ayrıca, çay ve dereler ile göletlerde de balık avlanmaktadır.

İLİMİZ YETİŞTİRİCİLİK VE AVCILIK YOLU İLE SU ÜRÜNLERİ ÜRETİMİ (TON)
Türü
2000
2001
2002
2003
2004
2005
2006
2007
2008
İnci Kefali
10.874
11.650
5.200
9.475
9.390
11.400
8.075
9.020
9.130
Sazan
84
81
82
41,95
42,2
42,05
39,17
38,75
38
Gökkuşağı Alabalık
52
54
54
9.475
9.390
54.942
56.700
204.500
644.500
TOPLAM
11.010
11.785
5.336
18.992
18.822
66.384
64.814
213.559
653.668

ET ÜRETİMİ

Van'ın et üretiminde en önemli tesisi, Van Et Entegre Tesisleri ve Et Balık Kurumu Tesisleri'dir. Van Et, çağdaş gelişme hızıyla bugün Türkiye'nin alanında en büyük 3. kuruluşudur. Ürünleri yurt çapında ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde satılmaktadır.

   


İLİMİZDEKİ ET -YAPAĞI VE DERİ ÜRETİMİ
HAYVAN TÜRÜ
KESİLEN HAYVAN SAYISI (BAŞ)
ET ÜRETİMİ
(TON)
DERİ ÜRETİMİ
(ADET)
Büyükbaş Hayvan
12.000
2.000.000
12.000
Küçükbaş Hayvan
11.000
200
11000
TOPLAM
23.000
2.200.000
23.000

YUMURTA ÜRETİMİ

İlimizde Van et'e ait bir kesimhane mevcuttur. İlimizde Baytav isminde bir yumurta tavukçuluğu işletmesi mevcuttur. Yıllık yumurta üretimi 55.000.446 adetin üzerindedir.

İLÇE ADI
ET TAV.
(ADET)
YUMURTA TAVUĞU (ADET)
TAVUK YUMURTASI (ADET)
HİNDİ
(ADET)
KAZ
(ADET)
ÖRDEK
(ADET)
MERKEZ            -                  225.000           45.000.000            2.300          330             550   
BAHÇESARAY            -                        410                  1.200                -             -                -     
BAŞKALE            -                    12.100             1.210.000            3.600           -                -     
ÇALDIRAN            -                         -                        -                  -             -                -     
ÇATAK            -                         -                        -                  -             -                -     
EDREMİT            -                    14.250             2.137.500            5.100           -                -     
ERCİŞ            -                         -                        -                  -             -                -     
GEVAŞ            -                    10.300               927.000                -             -               610   
GÜRPINAR            -                         -                        -                  -             -                -     
MURADİYE            -                         -                        -                  -             -                -     
ÖZALP            -                         -                        -                  -             -                -     
SARAY            -                         -                        -                  -             -                -     
TOPLAM                -                    262.060           49.275.700           11.000           330           1.160   

SÜT ÜRETİMİ

İLİMİZ SÜT ÜRETİMİ
 
BAŞ
YILLIK ORTALAMA VERİM (KG/BAŞ)
ALTI AYLIK ÜRETİM MİKTARI (TON)
(2008 İLK 6 AY)
Sağılan Yerli İnek
25.500
1.000
12.750.000
Sağılan Melez İnek
23.000
2.250
25.875.000
Sağılan Kültür Irkı İnek
13.500
3.500
23.625.000
Sağılan Koyun
1.300.000
40
26.000.000
Sağılan Keçi
105.000
45
2.362.000
TOPLAM
1.467.000
90.612.000

HAYVANCILIK

Van'da hayvancılığın temel sektör olmasında il arazisinin 70'inden fazlasının çayır-mer'a olmasının payı büyüktür. Arazi, özellikle koyun yetiştiriciliğine oldukça elverişlidir. Ancak, son yıllarda yaygınlaşan terör olayları, mer'alardan yararlanmayı engelleyerek, geleneksel yöntemlere göre yapılan hayvancılığa darbe vurmuş, gerilemesine yol açan nedenlerden biri olmuştur.

Hayvancılığın tehlikeli gerileyişini önlemek ve hayvancılığı geliştirmek üzere son yıllarda Valilikçe hayvancılık projeleri geliştirilmiş ve uygulamaya konulmuştur.

   


 Van Valiliği
Tel: +90 (432 ) 214 96 42  Fax: +90 (432 )  215 86 17 
e-posta:
van@icisleri.gov.tr